Wettelijke plicht · contract · beroepsregel
Wat zijn de verplichte verzekeringen?
Twee verzekeringen zijn in Nederland voor vrijwel iedereen wettelijk verplicht. Alles wat verder verplicht heet, komt uit een contract, een beroepsregel of een cao.
- Meerdere verzekeraars objectief vergeleken
- 9,5 klantbeoordeling nieuwe verzekering
- AFM-vergunning 12016589
- Persoonlijk 072 - 509 24 56, werkdagen 9–17
Premie berekenen of offerte aanvragen
Vrijblijvend, binnen één werkdag reactie.
Reken zelf uw premie uit met de rekenmodule.
Vul uw gegevens in; binnen één werkdag ontvangt u een voorstel.
- Wij vergelijken het aanbod van meerdere verzekeraars
- Een adviseur toetst of de dekking bij uw situatie past
- Overstappen regelen wij, inclusief opzegging
Een premie-indicatie, geen persoonlijk advies. Liever overleggen? Bel 072 - 509 24 56.
In het kort
Wettelijk verplicht zijn er precies twee. De basiszorgverzekering geldt voor iedereen die in Nederland woont of hier loonbelasting betaalt; dat volgt uit de Zorgverzekeringswet. Daarnaast moet elk motorrijtuig met een Nederlands kenteken een WA-dekking hebben op grond van artikel 2 WAM. Die plicht hangt aan het kenteken en niet aan het gebruik: een auto die een jaar stilstaat, moet verzekerd blijven of geschorst worden bij de RDW. Zie zorgverzekering en autoverzekering.
De tweede groep is niet wettelijk maar contractueel verplicht. Een hypotheekverstrekker eist een opstalverzekering zolang de lening loopt. Een verhuurder legt huurdersaansprakelijkheid op in het huurcontract. Een opdrachtgever schrijft in zijn inkoopvoorwaarden een bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering voor, en bij advies- of ontwerpwerk daarnaast een beroepsaansprakelijkheidsverzekering. Die eisen zijn even bindend als een wet, alleen is de sanctie een contractbreuk in plaats van een boete.
De derde groep loopt via beroepsregels. Advocaten, notarissen, accountants, gerechtsdeurwaarders en makelaars moeten van hun beroepsorganisatie een aansprakelijkheidsdekking aanhouden; zonder dat bewijs mogen zij de titel niet voeren. Voor werkgevers bestaat wel een plicht tot loondoorbetaling bij ziekte, maar geen plicht om die te verzekeren: een verzuimverzekering is vrijwillig. Hetzelfde geldt voor de arbeidsongeschiktheidsverzekering van een zelfstandige.
Deze pagina behandelt één situatie. Het volledige overzicht staat op MKB-verzekeringspakket.
Waar het misgaat
Vier situaties waarin mensen denken verzekerd te zijn omdat iets verplicht is.
Verplichte WA dekt uw eigen schade niet
De verzekeringsplicht uit artikel 2 WAM ziet alleen op schade die u met het voertuig aan anderen toebrengt. Schade aan uw eigen auto, motor of bromfiets valt daarbuiten; daarvoor bestaat casco. Ook de bestuurder zelf is geen benadeelde derde: zijn letsel is niet gedekt zonder aparte inzittenden- of ongevallendekking. Dezelfde plicht geldt voor een motorverzekering en een bromfietsverzekering.
Onverzekerd rijden of onverzekerd wonen
De RDW controleert het kentekenregister en legt bij een onverzekerd voertuig een bestuurlijke sanctie op, die oploopt als u niets doet. Bent u niet zorgverzekerd, dan volgt na aanmaning een ambtshalve verzekering met een opslag. In beide gevallen is er in de tussenliggende periode geen dekking; het Waarborgfonds vergoedt alleen het slachtoffer en verhaalt daarna op de veroorzaker.
Verplicht gesteld is niet automatisch passend
Een hypotheekverstrekker eist een opstalverzekering, maar controleert niet of de herbouwwaarde klopt. Staat die te laag, dan is er onderverzekering en wordt elke schade naar evenredigheid vergoed. Een opdrachtgever eist een aansprakelijkheidspolis, maar leest zelden de omschreven hoedanigheid; werkzaamheden buiten die omschrijving zijn niet gedekt en dan voldoet u alsnog niet aan de eis.
Wat op geen enkele verplichte polis is gedekt
Schade die met opzet is veroorzaakt, is uitgesloten op grond van artikel 7:952 BW. Bestuurlijke boetes en dwangsommen zijn een sanctie en geen schadevergoeding, en worden nergens vergoed. Rijden zonder geldig rijbewijs of onder invloed geeft de motorrijtuigverzekeraar een verhaalsrecht: het slachtoffer wordt betaald, u krijgt de rekening. En schade die u tijdens uw beroep of bedrijf veroorzaakt, valt buiten de particuliere aansprakelijkheidsverzekering.
Waar hangt uw premie van af?
- Aantal verplichte polissen — kenteken, woning en beroep bepalen samen het minimum
- Gekozen dekkingsvorm — alleen WA of WA met beperkt of volledig casco
- Eigen risico — zowel bij de zorgverzekering als bij schadepolissen
- Schadeverleden — de trede op de bonus-malusladder bij motorrijtuigen
- Woon- of vestigingsadres — postcode weegt mee bij inbraak- en verkeersrisico
- Bundeling op één contract — meer rubrieken op één pakket geeft doorgaans korting
Verzekeraars wegen deze gegevens onderling verschillend. Daarom loont vergelijken.
Wat is gedekt
| Situatie | Wettelijk verplicht | Zelf te regelen |
|---|---|---|
| De bumper van de auto die u van achteren aanreed | Ja | Nee |
| Uw eigen auto die bij diezelfde aanrijding total loss gaat | Nee | Ja |
| Uw huisarts verwijst u naar het ziekenhuis voor een operatie | Ja | Nee |
| Een gebroken kies die bij u als volwassene moet worden hersteld | Nee | Ja |
| Uw brommer wordt gestolen terwijl hij geschorst in de schuur stond | Nee | Mits |
| Uw woning brandt af terwijl de hypotheek nog loopt | Nee | Ja |
Schorsen bij de RDW haalt de verzekeringsplicht weg, maar ook de dekking: een geschorst voertuig is onverzekerd tot u dat apart regelt.
Veelgestelde vragen
De vragen die wij hierover het vaakst krijgen.
Is een aansprakelijkheidsverzekering wettelijk verplicht?
Nee. De particuliere aansprakelijkheidsverzekering is vrijwillig, terwijl de aansprakelijkheid zelf uit artikel 6:162 BW gewoon bestaat. Wie zonder polis schade veroorzaakt, betaalt die uit eigen vermogen, en bij letsel loopt dat over jaren door. Voor ondernemers ligt het anders: opdrachtgevers en brancheorganisaties stellen een bedrijfs- of beroepsaansprakelijkheidsverzekering vaak contractueel verplicht.
Moet ik mijn auto verzekeren als hij niet rijdt?
Ja, zolang het kenteken op uw naam staat en niet geschorst is. Artikel 2 WAM koppelt de plicht aan de registratie, niet aan het gebruik. Staat het voertuig langere tijd stil op eigen terrein, dan kunt u het kenteken bij de RDW schorsen; de verzekeringsplicht vervalt dan tijdelijk, maar u mag er ook niet mee de openbare weg op.
Is een inboedelverzekering verplicht bij huur?
Wettelijk niet. Veel huurcontracten verplichten wel tot een aansprakelijkheidsdekking voor schade aan het gehuurde, en verhuurders vragen soms om een bewijs daarvan. De inboedel zelf is uw eigen risico: brandt de woning uit, dan vergoedt de opstalverzekering van de verhuurder het pand en niet uw spullen. Zie de uitleg bij inboedelverzekering.
Wat gebeurt er als een verplichte verzekering is opgezegd wegens wanbetaling?
De dekking eindigt of wordt geschorst, en bij een motorrijtuig meldt de verzekeraar dat aan de RDW. Vanaf dat moment rijdt u onverzekerd en riskeert u een sanctie. Ontstaat er in die periode schade, dan wordt het slachtoffer via het Waarborgfonds vergoed en verhaalt het fonds het bedrag op u. Meld een schade altijd meteen; artikel 7:941 BW verplicht u daartoe.
